Column HVB Influencers: Nassau’s in Bergen

Van alle geslachten die heren en vrouwen aan Bergen hebben ‘geleverd’, hadden de graven van Nassau-Bergen de meeste statuur. Ze stamden af van Lodewijk van Nassau-Beverweerd, een bastaardzoon van stadhouder Maurits van Oranje Nassau. Zijn nazaat Willem Adriaan II was in 1707 de eerste Nassau die heer van Bergen werd. Hij erfde de titel van zijn moeder Susanna Cornelia Studler van Zurck, kleindochter van Anthonis Studler van Zurck, die Bergen weer op de kaart had gezet. Willem Adriaan II zou zomaar een van de personen kunnen zijn op bijgaande afbeelding uit 1739 (PR1000930 uit het Regionaal Archief Alkmaar) van de Ruïnekerk.

De familie had het niet makkelijk. De vrouw van Willem Adriaan II, Adriana van der Does, had net als haar vader geestelijke gezondheidsproblemen en zij had dit zelf ook weer doorgegeven aan hun oudste zoon Willem Lodewijk, heer van Bergen van 1759 tot 1792. Hun tweede zoon Wigbold Adriaan volgde zijn broer op tot 1797, het begin van de Bataafse tijd.

Deze Wigbold Adriaan werd wel de ‘gekke’ Nassau’ genoemd, vooral omdat hij niet met geld kon omgaan. De Nassau’s van Bergen liggen in de crypte van de Ruïnekerk begraven. Lees daarvoor het themanummer van de Bergense Kroniek Begraven in Bergen uit 2025. Toen in 1961 koning Juliana werd rondgeleid in de gerestaureerde Ruïnekerk werd haar bij de crypte door burgemeester Lo de Ruiter uitgelegd hoe de familierelatie in elkaar stak. Haar wijze reactie was dat de mannen ook toen al ondeugend waren.