Samen zwerfafval opruimen tijdens de Landelijke Opschoondag: ‘jong geleerd is oud gedaan’

Door Jordy Gomes

De actie start dit jaar bij Hertenkamp Enkhuizen, midden in het Wilhelminaplantsoen. Dat is volgens Judith geen toevallige keuze. “We hebben hele fijne samenwerkingen met andere opruimgroepen en organisaties, waaronder het Hertenkamp. Het is ook een educatiecentrum en dat past heel mooi bij het initiatief van Schoon Enkhuizen.” Die samenwerking versterkt volgens haar beide partijen. “De verbindende factor is de liefde voor de natuur. Door samen te werken kunnen we dat nog beter onder de aandacht brengen.”

Handig startpunt

Ook de locatie zelf heeft praktische voordelen. “Het Wilhelminaplantsoen is een fijne plek om te beginnen, zeker als er kinderen meelopen. Zij kunnen een kleiner rondje maken zonder verkeer in de buurt en ondertussen lekker vrij bewegen.” Daarnaast vormt het park een handig startpunt voor verschillende routes. “Vanuit het plantsoen kun je gemakkelijk richting de binnenstad lopen, maar ook de andere kant op naar de Bloemenbuurt.”

Hoewel Enkhuizen een mooie historische stad is, ontkomt ook deze plek niet aan het probleem van zwerfafval. Volgens Judith is de omvang daarvan groter dan veel mensen beseffen. “Overal in de wereld ligt ons afval op straat, in de natuur, in sloten, rivieren, zeeën en oceanen. Enkhuizen is daarop geen uitzondering. Als je goed om je heen kijkt, vind je altijd wel iets.”

‘Als je goed om je heen kijkt, vind je altijd wel iets’

De vrijwilligers van Schoon Enkhuizen lopen regelmatig hun rondes, maar toch blijft er veel liggen. “Er zijn best veel mensen die op eigen initiatief afval opruimen en toch ligt er nog ontzettend veel. Dat zegt ook iets over ons gedrag. Als zoveel mensen vrijwillig opruimen en er blijft nog zoveel liggen, dan hebben we echt met een structureel probleem te maken.”

Verschillende soorten afval

Tijdens de opruimacties komen vrijwilligers van alles tegen. Sommige soorten afval keren echter steeds weer terug. “Het verschilt soms, maar bovenaan staat vaak afval van McDonald’s, verpakkingsmateriaal en sigarettenfilters”, vertelt Judith. “Daarnaast vinden we ook glas, piepschuim, bouwafval, lachgasflessen en nog steeds plastic flesjes en blikjes.” Voor de vrijwilligers kan het confronterend zijn om te zien hoeveel afval er daadwerkelijk in de omgeving ligt. Tegelijkertijd motiveert het hen om door te gaan.

Samen verschil maken

Volgens Judith zit de kracht van het initiatief vooral in het gevoel dat je samen echt verschil kunt maken. “Het lijkt misschien klein wat we doen, maar ieder stuk minder afval in het milieu maakt een verschil. Dat motiveert enorm.” Tijdens de opruimacties ontstaat de verbondenheid vaak vanzelf. “Je bent samen buiten bezig en doet iets wat goed is voor de natuur. Dat doen we niet alleen voor onszelf, maar ook voor iedereen in Enkhuizen en voor de generaties die nog na ons komen. Dat verbindt direct.”

Nieuwe generatie

Bij de opruimacties zijn ook kinderen welkom, iets wat Schoon Enkhuizen bewust stimuleert. Volgens Judith is dat belangrijk voor de toekomst. “Jong geleerd is oud gedaan”, vertelt ze. “Als we de nieuwe generatie het belang van een schone wereld meegeven, zullen zij daar later ook naar handelen.” Kinderen blijken bovendien opvallend scherp tijdens het opruimen. “Ze spotten ieder klein stukje afval meteen. Zodra ze iets zien, verdwijnt het rigoureus in de vuilniszak.”

Vrijblijvend meedoen

Voor mensen die twijfelen om mee te doen, wil Judith vooral benadrukken dat er geen verplichtingen zijn. “Wij doen iedere twee weken een oproep. Heb je tijd en zin, dan loop je mee. Zo niet, dan kun je de volgende keer aansluiten. Die luchtigheid maakt het heel vrij.” Toch hoopt ze dat mensen het minstens één keer willen proberen. “Het is goed om eens te ervaren hoe het is om zwerfafval op te ruimen, zeker in groepsverband. Met een grijper en vuilniszak in je hand zie je ineens hoeveel afval er eigenlijk ligt. Zonder die hulpmiddelen loop je er vaak ongemerkt aan voorbij.”

Informatie

De opruimactie start zaterdag 21 maart om 10.30 uur bij Hertenkamp Enkhuizen aan het Wilhelminaplantsoen 2 en duurt tot ongeveer 12.00 uur. Deelname is gratis en materiaal zoals prikstokken, handschoenen en vuilniszakken is aanwezig. Meer info over Schoon Enkhuizen is te vinden op de website: www.schoonenkhuizen.nl.