Wist jij dat deze kerk al vijftig jaar lang elke zomer open is voor iedereen?
ONDERDIJK – De Toeristenkerk in Onderdijk maakt zich op voor haar vijftigste seizoen. Al een halve eeuw vormt de kerk in de zomermaanden een ontmoetingsplek voor vakantiegangers, dorpsbewoners en vaste bezoekers uit de hele regio. Vanaf zondag 7 juni gaat het jubileumseizoen van start.
Door Bente Schonewille
Wat in 1976 begon als een initiatief voor toeristen die hun vakantie in Westfriesland doorbrachten, groeide uit tot een vertrouwd begrip in Onderdijk. Elke zomer organiseert de Toeristenkerk laagdrempelige kerkdiensten met muziek, korte overdenkingen en ruimte voor ontmoeting. Vijftig jaar later staat die formule nog altijd overeind.
“We proberen mensen een fijne ochtend mee te geven”, vertelt voorzitter Leen Nijdam. “Een stukje bezinning, maar ook gezelligheid. Na afloop drinken we altijd koffie met elkaar. Juist dat sociale aspect wordt enorm gewaardeerd.”
Vakantiegangers
De Toeristenkerk ontstond in een tijd waarin vakantiegangers nog massaal de weg naar een kerkdienst vonden. In het kerkje van Onderdijk organiseerde het bestuur destijds zelfs twee diensten per zondag. Inmiddels ziet het bezoekerspubliek er anders uit. De toeristen zijn grotendeels verdwenen, maar daarvoor in de plaats komen bezoekers uit de hele regio. “Mensen uit protestantse, katholieke en andere kerken weten ons te vinden”, zegt Leen. Ze vinden het leuk dat er iedere week een andere voorganger is en dat er veel muziek op het programma staat. Het is allemaal heel laagdrempelig.”
Oecumenisch
Die open houding vormt al vanaf het begin de kern van de Toeristenkerk. De organisatie werkt oecumenisch: verschillende christelijke stromingen trekken samen op. Dat maakt de diensten toegankelijk voor een breed publiek.
Volgens de organisator is die samenwerking bijzonder. “In ons bestuur zitten protestanten en katholieken door elkaar. Iedereen denkt anders of aspecten van het geloof, maar we staan achter dezelfde boodschap. We willen mensen iets meegeven over verbinding, vrede en naar elkaar omzien.”
Veranderingen
De afgelopen vijftig jaar kende de kerk meerdere veranderingen. Een van de grootste veranderingen was het afscheid van het oude kerkje. Vanwege strengere brandveiligheidseisen mocht de Toeristenkerk het gebouw niet langer voor de diensten gebruiken. Tegenwoordig vinden de bijeenkomsten plaats in dorpshuis De Onderdijker.
Dat betekende een flinke omschakeling. Toch wist de organisatie overeind te blijven.
En ook de coronaperiode liet haar sporen na. Veel vaste bezoekers haakten af door leeftijd of gezondheidsproblemen.
“Na corona moesten we eigenlijk opnieuw beginnen”, zegt Leen. “Maar langzaam zien we de aantallen weer groeien.”
Dat neemt niet weg dat de toekomst uitdagingen kent. Net als veel andere kerkelijke organisaties kampt ook de Toeristenkerk in Onderdijk met een teruglopend aantal vrijwilligers, muzikanten en voorgangers. “De landelijke organisatie kent nog maar zeven toeristen kerken. Het is ook een trend dat kerken leeglopen”, legt de voorzitter uit.
Voor Leen begint het nieuwe seizoen daarom al in de winter. Maandenlang belt hij muzikanten en koren, en een commissiegenoot de voorgangers, om het programma rond te krijgen.
“Ik ben er eigenlijk het hele jaar mee bezig”, zegt hij lachend. “Muzikanten moet ik soms twee jaar van tevoren vastleggen. Veel mensen stoppen na twintig of dertig jaar, dan zijn ze toe aan nieuwe uitdagingen. En jonge muzikanten vinden het vaak spannend om voor groepen op te treden, terwijl het bij ons juist heel ontspannen is.”
Toch lukt het ieder jaar weer om een gevarieerd programma samen te stellen. Ook dit jubileumseizoen staan er enkele bijzondere diensten op de agenda.
De Groote Vliet
De Toeristenkerk verhuist zondag 12 juli naar camping De Groote Vliet voor een openluchtdienst met medewerking van Geert Balder en The Glory Singers. Eén keer per seizoen trekt de organisatie naar buiten, midden tussen de vakantiegangers.
Westfriese dienst
Daarnaast keert zondag 23 augustus de populaire Westfriese dienst terug. Tijdens die bijeenkomst verlopen zowel de overdenking als de muziek volledig in dialect. De dienst wordt verzorgd door onder anderen Ina Broekhuizen, Tiny Irgolitsch en Rob Zijlstra.
“Die dienst zit eigenlijk altijd vol”, vertelt Nijdam. “Mensen vinden het prachtig om hun eigen dialect terug te horen. Zelfs de liederen zijn dan in het Westfries.”
Jubileum
Hoewel de Toeristenkerk dit jaar haar gouden jubileum viert, kiest de organisatie niet voor grootse festiviteiten. Het jubileum krijgt vooral een bescheiden en warme invulling.
“We gaan het vooral samen vieren”, zegt de voorzitter.
“Na de diensten pakken we iets royaler uit met koffie en wat lekkers. Ook willen we onze vrijwilligers, muzikanten en voorgangers extra bedanken. Zonder hen houden we dit nooit al vijftig jaar vol.”
Voor Leen draait het jubileum uiteindelijk niet om cijfers of mijlpalen, maar om wat de Toeristenkerk nog altijd betekent voor bezoekers.
“De wereld staat soms behoorlijk in brand”, vind hij. “Dan is het mooi als wij hier een plek bieden waar mensen elkaar ontmoeten, even tot rust komen en met elkaar in gesprek gaan. Dat begint gewoon met een kop koffie en aandacht voor elkaar.”
Bezoekers zijn vanaf zondag 7 juni iedere zondag welkom in dorpshuis De Onderdijker aan de Sportlaan in Onderdijk. De diensten beginnen om 10.30 uur.
Meer nieuws uit Medemblik?
Ontvang de laatste updates per mail — schrijf je hier in!
Heb je ook een nieuwtje? — Tip hier onze redactie