PURMEREND – In deze rubriek gaan we terug in de tijd waarin Purmerend nog een marktstad was en het straatbeeld werd bepaald door paard en wagen, ouderwetse gevels en mensen in klederdracht. Wekelijks tonen we een oude foto van een markante plek in Purmerend en zetten die naast het huidige beeld van die locatie. We duiken kort in de geschiedenis, halen herinneringen op en laten zien hoe het stadje door de jaren heen is veranderd. Deze week: gebouw prinses Juliana op de Koemarkt.
De foto’s komen uit het rijke archief van de Vereniging Historisch Purmerend (VHP). De bijbehorende verhalen worden aangeleverd door vrijwilligers van de VHP.
Gebouw prinses Juliana door de tijd
Wat begon als een café met een koninklijke naam, groeide uit tot een alternatieve cultuurtempel en speelde uiteindelijk een rol in de eerste grote kraakactie van Purmerend. Het gebouw Prinses Juliana kent een geschiedenis die nauw verweven is met maatschappelijke veranderingen en jeugdcultuur in de jaren zestig en zeventig.
Een gebouw met een koninklijke naam
Het gebouw Prinses Juliana dankt zijn naam aan veehandelaar Jan Jonk. Ter gelegenheid van de geboorte van prinses Juliana gaf hij het pas verbouwde café deze naam, als blijvende herinnering aan de bijzondere gebeurtenis. Het pand kreeg daarmee vanaf het begin een feestelijk en symbolisch karakter.
Tijdelijk cultuuradres
In 1965 kwam het gebouw in handen van de gemeente. Niet lang daarna kreeg kreativiteitscentrum De Weerwal — de voorloper van het huidige Cultureel Centrum Wherelant — er tijdelijk onderdak. Het pand bood ruimte aan creatieve activiteiten en culturele initiatieven. Toen De Weerwal verhuisde, kwam het gebouw echter leeg te staan.
Artikel gaat verder onder de afbeelding.
Klein Paradiso aan de Koemarkt
De stichting Ploeftia zag potentie in het leegstaande pand en verruilde haar onderkomen in de voormalige tekenschool aan de Gouw voor een plek aan de Koemarkt. Hier transformeerden zij Juliana tot een zogenoemd kosmisch ontspanningscentrum: een alternatieve cultuurtempel die al snel bekendstond als ‘Klein Paradiso’.
Geïnspireerd door het Amsterdamse Paradiso werden er liveoptredens georganiseerd. Bezoekers genoten van muziek, onder meer van bands als Soft Machine, terwijl vloeistofprojecties de ruimte vulden met psychedelische beelden. Onder het genot van rode Libanon of nederwiet ontstond een vrijplaats voor experiment, creativiteit en tegencultuur.
Eerste grote kraakactie Purmerend
De gemeente schoof de noodzakelijke verbouwing van het gebouw steeds voor zich uit. De staat van het pand verslechterde en de frustratie onder jongeren nam toe. In december 1975 mondde deze onvrede uit in de eerste grote kraakactie van Purmerend. De situatie liep zo hoog op dat de Mobiele Eenheid moest worden ingezet om het gebouw te ontruimen.
Terug naar oorspronkelijke functie
Na de roerige jaren zeventig kreeg ‘Juliana’ geleidelijk weer een meer vertrouwde rol aan de Koemarkt. Het pand ontwikkelde zich opnieuw tot een horecagelegenheid en ontmoetingsplek, passend bij het karakter van het plein. Opvallend is dat het gebouw daarbij zijn historische uitstraling grotendeels heeft behouden: de gevel en architectonische details herinneren nog altijd aan het verleden, terwijl de functie weer aansluit bij de traditionele horecacultuur van de binnenstad.
Artikel gaat verder onder de afbeelding.
Vereniging Historisch Purmerend
De Vereniging Historisch Purmerend (VHP) zet zich sinds 1971 in om de rijke geschiedenis van Purmerend levend te houden. Met een uitgebreide collectie foto’s, kaarten, objecten en een eigen magazine brengt de vereniging het verleden in beeld én verhaal. Elk jaar worden lezingen, presentaties en stadswandelingen georganiseerd voor een breed publiek. Zo blijft het verhaal van Purmerend generatie op generatie bewaard.
Nieuwsgierig geworden kijk dan op de website van de Vereniging Historisch Purmerend of wordt meteen lid via deze link.
Dit bericht is ook gedeeld via ons WhatsApp-kanaal van Purmerend. Ook razendsnel het laatste nieuws in je app? Volg het Rodi-kanaal nu (anoniem) via deze link.
Meer nieuws uit Purmerend?
Ontvang de laatste updates per mail — schrijf je hier in!
Heb je ook een nieuwtje? — Tip hier onze redactie