Kansen langs het Kanaal: Alkmaar ontwikkelt wijken voor wonen en werk
Langs het Noordhollandsch Kanaal krijgt de stad Alkmaar een nieuw gezicht. Gebieden zoals Overstad, Oudorp en Overdie en Viaanse Molen worden getransformeerd tot een dynamische stadswijk waarin wonen, werken en recreëren hand in hand gaan. Wethouder Jasper Nieuwenhuizen ziet kansen: “We ontwikkelen een levendig gebied met ruimte voor moderne woonvormen, innovatieve bedrijven en groene ambities. Met behoud van historische karakteristieken en oog voor duurzaamheid maken we ons als Gemeente Alkmaar op voor een toekomst vol mogelijkheden.”
“Van boven naar beneden langs het Noordhollandsch Kanaal liggen Viaanse Molen, Overstad, Oudorp en Overdie. Dit kan je zien als één ontwikkelgebied dat we Alkmaars Kanaal noemen.” Dat zegt Jasper Nieuwenhuizen, wethouder van Alkmaar. “Tegelijkertijd zijn er grote verschillen”, voegt hij daar volledigheidshalve aan toe. Jasper is nu ruim een jaar verantwoordelijk voor een uitdagende portefeuille bij Gemeente Alkmaar: Wonen, Openbare ruimte, Onderwijs, Jeugd en jeugdzorg, Communicatie en mediabeleid, Recreatie en Dierenwelzijn. “In het ontwikkelbeeld Overstad is de ambitie om meer woningen en voorzieningen te bouwen. Het gebied verandert de komende jaren van een bedrijventerrein naar een nieuwe, dynamische stadswijk van Alkmaar met ruimte om te wonen en te werken. We zoeken naar een ideale mix voor nieuwe woonvormen en innovatieve ondernemingen. Met moderne, duurzame gebouwen, de stad op loop- en fietsafstand en het landelijk gebied met onze dorpen, dichtbij. Naast woningbouw is er veel aandacht voor duurzaamheid, zoals de groene ambities voor het Alkmaars KanaalPark”, zegt Jasper.
Uniek in Nederland
De omgeving langs het kanaal vormt een belangrijk terrein waar Gemeente Alkmaar op dit moment aan de slag is. “Het gebied Viaanse Molen verandert de komende jaren van een werkterrein naar een nieuwe stadswijk van Alkmaar”, zegt Jasper. “Voor ondernemers betekent dit dat er kleinschalige bedrijvigheid kan plaatsvinden die passend is bij een woonwijk. Daardoor ontstaat een mooie combinatie tussen wonen en werken. Overstad daarentegen is een uitbreiding van ons historisch centrum. Het is uniek in Nederland dat je als stad een historisch centrum hebt waaraan je direct aansluitend kunt ontwikkelen.” Het maakt ook de uitdaging groter. Jasper: “Dat betekent dat je bij de bouw rekening moet houden met zichtlijnen. Je wilt uiteraard zoveel mogelijk vrij zicht op de monumentale Waagtoren, Accijnstoren of de Grote Kerk behouden. Het andere aspect waar we rekening mee moeten houden, is het bestaande winkelaanbod. Dit aanbod is momenteel aan het transformeren. Dat is met name het geval voor wat betreft de grootte van de winkels. Waar de consument tot een paar jaar geleden nog alle varianten binnen een productgroep in de winkel verwachtte, is dat nu niet meer het geval. Dat betekent dat er minder ruimte nodig is. Een ontwikkeling die mede is versneld door de stijgende vierkante meterprijzen. Veel retailbedrijven passen hun concepten daarop aan. Er is in wijken ook een toenemende behoefte aan zorg en dus aan zorgaanbieders. In de wijk Oudorp zie je daar al de eerste voorbeelden van: daar is een appartementencomplex gebouwd waar op de begane grond naar alle waarschijnlijk dagbesteding zal worden aangeboden.”
De industriële bedrijvigheid van Overstad, Oudorp en Overdie gaat verdwijnen. “Maar we willen de karakteristieke historische elementen in de wijk terug laten komen”, aldus Jasper.
Ambitie
Gemeente Alkmaar is mede verantwoordelijk voor de regionale opgave op het gebied van woningbouw en mobiliteit met behoud van landschappelijke waarden.
Jasper: “In de Woondeal Noord-Holland Noord hebben de gemeenten in de Regio Alkmaar, samen met de regio’s West-Friesland en De Kop, de woningbouwambities voor de periode tot 2030 samengevat. Daarvoor is genoteerd 40.000 woningen voor heel Noord-Holland Noord, waarvan 20.000 in Regio Alkmaar. De opgave is aanzienlijk: we werken daarom als gemeenten samen aan de versnelling van de woningbouw. Gemeente Alkmaar is tegelijkertijd bezig met een kwalificatie als grootschalige woningbouwlocatie door het Rijk. Jasper: “Met die kwalificatie krijg je als gemeente toegang tot investeringsgelden. Belangrijk voor de snelle bouw van betaalbare woningen en de aanleg of verbetering van infrastructuur.”
De noodzakelijke verplaatsing van bedrijven vormt een andere uitdaging. “Bedrijfsruimte in deze regio is schaars. Dus daar moeten we in samenwerking met de provincie een oplossing voor vinden”, zegt Jasper. De wethouder verwacht een deel van de benodigde ruimte te vinden op bedrijventerrein Boekelermeer, waarvan hij hoopt dat dit gebied in samenwerking met Heiloo in oppervlakte zou kunnen worden uitgebreid. Jasper noemt de welwillendheid van ondernemers om te verhuizen: “Mits de casus voor hen financieel goed uitpakt, de energie geregeld is en ze naar een nieuw in te richten en duurzaam bedrijfspand kunnen, dan zien de meeste bedrijven het als een kans.”
Woontop
Aansluitend op het interview plant Jasper later die middag symbolisch een boom in Oudorp. Het is de eerste van in totaal 700 bomen die worden geplant in het kader van het herstelproject voor de schade van storm Poly die vorig jaar ook veel schade aanrichtte in de gemeente. Jasper benadrukt het belang van groen in de openbare ruimte: “Een groene stad zorgt voor een fijne leefomgeving, is belangrijk voor de biodiversiteit en helpt ons onder meer bij het verminderen van de overlast als gevolg van klimaatverandering.”
De wethouder kijkt uit naar de aankomende Woontop op 11 december. “De bouw van voldoende betaalbare woningen is een gezamenlijke opgave van gemeente Alkmaar, haar buurgemeenten, de overheid en corporaties. In december organiseert het ministerie van Volkshuisvesting een woontop, waar de verschillende partijen hierover gezamenlijke afspraken zullen maken”, aldus Jasper.
Meer nieuws uit Regio Alkmaar magazine?
Ontvang de laatste updates per mail — schrijf je hier in!
Heb je ook een nieuwtje? — Tip hier onze redactie