Piet’s papieren bloemen uit Rijswijk fleuren Londen op

Door Robert Heijdemann

De Chelsea Flower Show wordt jaarlijks georganiseerd in de Londense wijk Chelsea, aan de oevers van de rivier de Theems. Het evenement trekt bezoekers uit de hele wereld en geldt als hét podium voor tuinarchitecten, kwekers, ontwerpers en liefhebbers van bloemen en planten. Naast de indrukwekkende showtuinen staan ook de omliggende straten volledig in het teken van bloemen. Winkels, hotels en cafés besteden veel aandacht aan hun aankleding en dingen mee naar verschillende publieksprijzen.

Voor Rijkels-Visser begon het avontuur vorig jaar tijdens een bezoek aan de bloemenshow. Daar raakte zij in gesprek met vertegenwoordigers van het Nederlandse bedrijf Sneeboer, een fabrikant van handgemaakt tuingereedschap die al jarenlang deelneemt aan de tentoonstelling. “Ze maken gereedschap van uitzonderlijke kwaliteit en staan bekend om hun vakmanschap,” vertelt de ontwerpster. “Tijdens ons gesprek vertelde ik dat ik bezig was met het ontwikkelen van papieren bloemen. Het idee ontstond om die te gebruiken als decoratie voor hun stand tijdens de volgende editie van de Chelsea Flower Show.”

Historische bloemstillevens

Wat begon als een spontaan idee groeide uit tot een intensief ontwerptraject. Terug in Rijswijk realiseerde Rijkels-Visser zich dat deelname aan de Chelsea Flower Show hoge eisen stelt. “Mensen die daar rondlopen, weten precies hoe bloemen eruitzien. Je kunt je geen onnauwkeurigheden veroorloven. Elk detail moet kloppen.” Om die reden besloot zij haar ontwerpen te baseren op historische bloemstillevens uit de zeventiende eeuw. Daarbij richtte zij zich bewust op vrouwelijke kunstenaars, onder wie Clara Peeters, Rachel Ruysch en Maria Sibylla Merian. Hoewel vrouwen in die periode vaak beperkte mogelijkheden hadden om een artistieke carrière op te bouwen, wisten deze kunstenaars zich toch te onderscheiden met hun werk. “Hun schilderijen zijn niet alleen prachtig, maar vertellen ook een verhaal over de positie van vrouwen in die tijd,” zegt Rijkels-Visser. “Dat vond ik een mooie extra laag voor het project.”

Bloemen vouwen in hotelkamer

Voor het ontwerpen van de bloemen bestudeerde zij talloze kunstboeken en historische afbeeldingen. Daarnaast onderzocht zij echte bloemen om de vormen en structuren zo nauwkeurig mogelijk na te bootsen. Regelmatig bezocht zij Amarantha bloemen in de Herenstraat om details van dichtbij te bekijken. Die grondige voorbereiding resulteerde in een collectie papieren bloemen die zowel botanisch als kunsthistorisch zijn geïnspireerd. Onder de ontwerpen bevinden zich onder meer tulpen, keizerskronen, sneeuwklokjes, wilde narcissen, anemonen, kievitsbloemen en vergeet-mij-nietjes.

Kort voor de opening van de tentoonstelling reisde Rijkels-Visser naar Londen om de laatste voorbereidingen te treffen. In een hotel vlak bij het evenement werkte zij twee dagen lang aan het vouwen en samenstellen van de bloemstukken die uiteindelijk op de stand van Sneeboer werden gepresenteerd.

Voor het Noord-Hollandse bedrijf was deze editie extra bijzonder. Sneeboer nam namelijk voor de 25e keer deel aan de Chelsea Flower Show. Dat jubileum trok ook de aandacht van koning Charles III, die tijdens een speciale persdag een bezoek bracht aan het evenement.

Tijdens die zogenoemde press day moesten vrijwel alle aanwezigen de stands verlaten. Per stand mocht slechts één vertegenwoordiger blijven. Omdat Sneeboer zijn jubileum vierde, bezocht de Britse koning juist deze stand en sprak hij met de eigenaresse van het bedrijf. De papieren bloemen van Rijkels-Visser maakten deel uit van de presentatie.

Exclusief society-evenement

Naast de bloemen viel ook de ontwerpster zelf op. Voor de gelegenheid liet zij een speciaal kostuum maken door de Haagse modeontwerper Peter George D’Angelino Tap. Het ontwerp was vervaardigd uit een stof met een zeventiende-eeuws motief en sloot daarmee aan bij de historische inspiratie achter haar werk.

Hoewel de Chelsea Flower Show steeds meer het karakter heeft gekregen van een exclusief society-evenement, kijkt Rijkels-Visser vooral met plezier terug op de ervaring. “Het was bijzonder om mijn werk daar te mogen laten zien, tussen zoveel internationale deelnemers.” De papieren bloemen zijn inmiddels ook in Nederland verkrijgbaar. De bouwplaten worden verkocht via verschillende culturele instellingen en winkels, waaronder het Mauritshuis en Museum Rijswijk.