Begrippen in het erfrecht - (levens)testamenten | Al het zakelijke nieuws uit Purmerend

Ik hoor regelmatig dat al deze begrippen niet altijd even makkelijk te onthouden zijn en soms ook verwarrend kunnen zijn. Zo kan iemand erfgenaam zijn, maar bijvoorbeeld ook executeur en gevolmachtigde. En welke bevoegdheden horen dan bij die benaming? En op welk moment kunnen die bevoegdheden worden uitgeoefend?

Graag neem ik je mee in de wereld van de meest voorkomende personen die je kunt treffen in een testament of levenstestament.

Wie kun je tegenkomen in een testament?

testateur/testatrice: zo word jij genoemd bij het maken van je testament.
erflater: de persoon die overleden is (en een erfenis nalaat).
erfgenaam: de persoon, personen of goede doelen die jouw bezittingen en schulden krijgen na jouw overlijden.
reserve erfgenaam: dat is de persoon die erft als je eerst benoemde erfgenaam niet kan erven (omdat je eerste erfgenaam tegelijk met jou is overleden of eerder dan jou is overleden).
uitvaartexecuteur: deze persoon beslist over de invulling van jouw uitvaart en regelt dit samen met de uitvaartondernemer. Dit wordt ook wel een 1-ster executeur genoemd.
(beheers)executeur: de persoon die jouw nalatenschap afwikkelt. Deze executeur heeft onder omstandigheden voor bijvoorbeeld verkoop van jouw woning toestemming nodig van de erfgenamen en mag niet zonder toestemming van de erfgenamen spullen verdelen. Bij meerdere erfgenamen of als je onenigheid verwacht kunnen deze bevoegdheden te beperkt zijn en soms ook onpraktisch. Dit is de zogenoemde 2-sterren executeur.
reserve executeur: dit is de persoon die de nalatenschap afwikkelt als je eerst benoemde executeur komt te ontbreken. Bijvoorbeeld omdat hij overleden is of de functie niet aanvaardt.
executeur-afwikkelingbewindvoerder: de drie-sterren executeur. Deze persoon wikkelt ook jouw nalatenschap af en heeft meer bevoegdheden dan de twee-sterren executeur. Zo kan deze executeur (als dit praktischer is of als er gedoe bij de afwikkeling wordt verwacht) jouw bezittingen verkopen en verdelen zonder overleg en toestemming van de erfgenamen. In geval van een professionele executeur, meerdere erfgenamen en het (ook) aanwijzen van goede doelen als erfgenamen, is dit over het algemeen de meest werkbare optie voor de vlotte afwikkeling van een nalatenschap.
legataris: dit is een persoon of goed doel die een specifiek goed van jou krijgt. Denk aan je auto of je platenverzameling, maar dit kan ook een geldbedrag zijn of het vruchtgebruik van jouw woning.
legitimaris: dit is een onterfd kind dat aanspraak maakt op zijn legitieme portie (minimum deel van de erfenis).
testamentair bewindvoerder: deze persoon beheert het geërfde vermogen voor een erfgenaam of legataris. Dit beheer kan tijdelijk zijn of levenslang en jij bepaalt als testateur in je testament in welke situaties het beheerde vermogen misschien eerder (gedeeltelijk) wordt uitbetaald.

Begrippen in het levenstestament:

gevolmachtigde: de persoon die je het toevertrouwt om jouw financiële en/of medische beslissingen te nemen als je dat zelf niet meer kan (of wil).
reserve gevolmachtigde: de persoon die jou vertegenwoordigt als je eerste gevolmachtigde dit niet (meer) kan doen, bijvoorbeeld door overlijden of wilsonbekwaamheid.
toezichthouder: dit is de persoon met wie de gevolmachtigde overlegt en advies vraagt bij belangrijke (financiële) beslissingen zodat de gevolmachtigde zich gesteund voelt in zijn beslissingen voor jou. Benoem je bijvoorbeeld één kind tot gevolmachtigde, wil je misschien de andere kinderen aanwijzen als toezichthouder. Maar je kunt ook kiezen voor een professionele toezichthouder zoals ons kantoor. Indien je je kinderen samen tot gevolmachtigde benoemt (meer handtekeningen beleid) is een toezichthouder niet nodig.