Verborgen talent: de kunst van Annemarie Hendriks

Haar huis hangt vol schilderijen in uiteenlopende stijlen, gemaakt over een periode van tientallen jaren. Toch noemt ze zichzelf niet vanzelfsprekend kunstenaar. “Ben je kunstenaar als je bekend bent of als je het vakmanschap beheerst?” vraagt ze zich af.

Kunstenaarschap en inspiratie

Creativiteit speelde al vroeg een hoofdrol in haar leven. Elke kerst kreeg ze van haar oma een tekenblok cadeau. Als Annemarie in huis was, tekende en verfde ze regelmatig. Op de lagere school was tekenen haar favoriete vak. Klasgenoten verzamelden zich vaak rond haar tafeltje om haar werk te bewonderen. De grootste inspiratiebron vond ze binnen haar familie. Haar broer, verschillende tantes en een oom waren of zijn nog artistiek actief. Tante Maria en oom Toon hadden een groot atelier. Oom Toon gaf les aan de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag. Plekken waar ze graag kwam. De sfeer van kunst en ambacht maakte veel indruk.

Ze maakte vroeger muurschilderingen voor verschillende horecagelegenheden. De ontwerpen sloten aan bij de naam van de locatie. Haar inspiratie haalt ze vaak uit beelden die haar raken. Dat zijn vooral foto’s uit tijdschriften. Ze wordt blij van bijzondere vormen in de natuur, opvallende lichtval of een karakteristieke schaduw.

Proces en techniek

Annemarie is autodidact. Ze volgde even een cursus reclametekenen en een cursus modetekenen, maar leerde het meeste door kijken, oefenen en doen. Haar werkwijze is zorgvuldig en technisch. Vaak begint ze met een afbeelding uit een tijdschrift. Eerst maakt ze een potloodschets, daarna mengt ze de kleuren en brengt contouren aan met acrylverf. De verfijning volgt met olieverf.

Ze beschikt over een uitzonderlijk observatievermogen. Zelf noemt ze het een fotografisch geheugen. “Wat mijn ogen zien, doen mijn handen.” Die gave kwam goed van pas tijdens haar werk als restaurateur. Zestien jaar lang restaureerde ze schilderijen voor de Gebroeders Koch in Rotterdam en Den Haag. Daar werkte ze onder meer aan schilderijen uit de Haagse School en leerde ze van haar tante de fijne kneepjes van het vak. Haar talent lag vooral in het mengen van kleuren. “Ik zag snel welke kleur nodig was en kon die op gevoel maken.”

Voor Annemarie is kunst geen carrière, maar een behoefte. Ze schildert in fases. Vooral in periodes van onrust of spanning brengt schilderen rust en afleiding. Als iets haar raakt ontstaan de mooiste dingen. In haar huis hangt een bijzonder portret van haar overleden man Wim. Het is een van de werken waaraan een persoonlijk verhaal verbonden is. Toch gebruikt ze kunst niet om emoties of maatschappelijke zorgen rechtstreeks te verwerken. Schilderen is voor haar vooral kijken, vastleggen en creëren. Exposeren doet ze niet meer. “Het kost veel geld en energie en levert bijna niets op.” Sommige werken wil ze nooit verkopen. Ze is er te veel aan gehecht.

Maatschappelijke context

Hoewel ontwikkelingen in de samenleving haar soms somber stemmen, spelen die nauwelijks een rol in haar werk. Ze zoekt geen maatschappelijk podium en voelt geen behoefte om via kunst een boodschap uit te dragen. Dat betekent niet dat haar werk losstaat van de wereld. Haar oog voor detail, haar liefde voor schoonheid in afgedankte materialen en haar toewijding aan het schildersambacht vormen voor haar een goed tegenwicht tegen de ratrace van deze tijd.

Toekomst en dromen

Grote ambities heeft Annemarie niet meer. Ze doet naar eigen zeggen al wat ze graag doet. Toch zijn er nog wensen. Zo zou ze graag illustraties maken voor een boek en edelsmid worden. Of deze projecten er ooit komen, weet ze niet. Wat wel zeker is: haar creativiteit gaat niet weg. Ze blijft nieuw werk creëren dat gebaseerd is op vakmanschap. Misschien is dat uiteindelijk de mooiste definitie van kunstenaarschap. Niet hoeveel mensen je naam kennen, maar hoeveel vakmanschap je hebt en het plezier van het maken kan overbrengen.